Vereniging

Statuten vzw België (Wetboek van vennootschappen en verenigingen, Boek 9)

Volledige statuten voor een Belgische vzw conform Boek 9 WVV: oprichters, leden en toegetreden leden, algemene vergadering, bestuursorgaan, vertegenwoordiging, boekhouding (kleine of grote vzw), ontbinding en UBO. Klaar voor neerlegging op de griffie.
4.5/5— 21 beoordelingenBelgisch recht 2026Direct downloaden
Delen

De statuten vzw zijn het juridische fundament van elke vereniging zonder winstoogmerk in België. Ze bepalen wie lid kan worden, hoe de algemene vergadering beslist, wie de vereniging bestuurt en vertegenwoordigt, en wat er met het vermogen gebeurt bij ontbinding. Het Wetboek van vennootschappen en verenigingen (WVV) legt een vaste reeks vermeldingen op, anders loopt het dossier vast op de griffie. Dit model is bestemd voor oprichters in Vlaanderen en Brussel die een vzw willen oprichten zonder notaris, zoals een sportclub of een oudercomité. U vult de variabelen in, kiest de opties die bij uw vereniging passen en krijgt statuten die klaar zijn voor de oprichtingsakte en de publicatie in het Belgisch Staatsblad.

Conform

Belgisch recht 2026

50.000+ klanten

vertrouwen op ons

Voordelig

Vanaf € 4,90 / document

Veilige betaling

Direct downloaden

Statuten vzw België (Wetboek van vennootschappen en verenigingen, Boek 9)

Veilige betaling

Model invullen

Wat zijn de statuten van een vzw?

De statuten van een vzw zijn de schriftelijke grondregels die de oprichters vaststellen bij de oprichting en die daarna alleen de algemene vergadering kan wijzigen. Ze maken deel uit van de oprichtingsakte, een onderhandse akte die minstens twee oprichters ondertekenen. De vzw verkrijgt rechtspersoonlijkheid op de dag waarop die akte, met de statuten, wordt neergelegd ter griffie van de ondernemingsrechtbank. Vanaf dan heeft de vereniging een eigen vermogen en een ondernemingsnummer, en zijn de leden niet persoonlijk gebonden door haar verbintenissen.

Het verschil met een feitelijke vereniging is precies die rechtspersoonlijkheid: een feitelijke vereniging heeft geen neergelegde statuten, geen eigen vermogen en geen afgescheiden aansprakelijkheid. Het verschil met de stichting ligt bij de leden: een stichting heeft er geen, alleen een bestuursorgaan en een vermogen dat aan een doel is toegewezen. Wie liever een vennootschap met winstoogmerk opricht, vindt de modellen daarvoor bij onze documenten om een bedrijf op te richten in België.

Wettelijk kader

Het Wetboek van vennootschappen en verenigingen van 23 maart 2019 verving de oude vzw-wet van 27 juni 1921. Boek 9 is aan de vzw gewijd, maar de vermeldingen die de statuten ten minste moeten bevatten, staan in artikel 2:9, § 2 WVV: de naam en het gewest van de zetel, het minimumaantal leden, het belangeloos doel en de activiteiten, de toetreding en uittreding van de leden, de algemene vergadering, de benoeming en het ontslag van de bestuurders, de vertegenwoordiging, de maximumbijdrage en de bestemming van het vermogen bij ontbinding. De identiteit van de oprichters en het adres van de zetel horen in de oprichtingsakte en het uittreksel, niet in de statuten zelf; het gewest volstaat, zodat het bestuursorgaan de zetel later kan verplaatsen zonder statutenwijziging (artikel 2:4 WVV).

De integrale tekst van het wetboek is raadpleegbaar op Justel, de officiële wetgevingsdatabank met het Wetboek van vennootschappen en verenigingen. De algemene vergadering wordt ten minste vijftien dagen vooraf opgeroepen en een vijfde van de leden kan een vergadering afdwingen (artikelen 9:13 en 9:14 WVV). Een statutenwijziging vereist een quorum van twee derde van de leden en een meerderheid van twee derde van de stemmen; raakt zij aan het doel of het voorwerp, dan is vier vijfde nodig (artikel 9:21 WVV). De boekhouding volgt artikel 3:47 WVV: een vzw die op balansdatum niet meer dan één van de vier criteria overschrijdt (gemiddeld vijf werknemers, 391.000 euro aan ontvangsten, 1.562.000 euro aan bezittingen en aan schulden) mag een vereenvoudigde boekhouding voeren en legt haar jaarrekening neer op de griffie; de andere voeren een dubbele boekhouding en leggen hun jaarrekening neer bij de Nationale Bank van België. Vergeet het UBO-register niet: de uiteindelijke begunstigden worden binnen een maand na de oprichting geregistreerd en jaarlijks bevestigd.

Wanneer hebt u dit document nodig?

Het klassieke moment is de oprichting: een groep vrienden start een sportclub, of ouders richten een oudercomité op dat subsidies wil aanvragen. Zodra er geld wordt beheerd of een zaal wordt gehuurd, wordt de feitelijke vereniging te riskant, want elk lid is persoonlijk aansprakelijk voor de schulden. De vzw lost dat op, maar alleen met vzw-statuten die de verplichte vermeldingen bevatten.

Een tweede situatie is de omschakeling van een bestaande feitelijke vereniging, meestal wanneer een subsidiërende overheid of een bank een ondernemingsnummer eist. Een derde geval is de herschrijving van verouderde statuten: verenigingen die nog onder de wet van 1921 werden opgericht, moesten hun statuten aan het WVV aanpassen, en wie dat niet deed, werkt met bepalingen die de wet gedeeltelijk opzijschuift. Randgeval: een vzw met twee leden mag twee bestuurders hebben, maar de doorslaggevende stem van de voorzitter vervalt dan van rechtswege, wat onze tekst uitdrukkelijk vermeldt. Andere modellen voor de werking van uw vereniging, van de uitnodiging tot de notulen van de algemene vergadering, vindt u in de rubriek documenten voor verenigingen in België.

Belangrijkste clausules in ons model

  • Ons model bevat de vermeldingen die artikel 2:9 WVV voor de statuten voorschrijft, plus de beschermende bepalingen die een advocaat eraan toevoegt. De naam en de zetel worden vastgelegd met de verplichte vermeldingen voor briefwisseling en facturen (artikel 2:20 WVV). Het adres blijft buiten de statuten.
  • Het belangeloos doel en de activiteiten worden afzonderlijk omschreven, met het uitkeringsverbod van artikel 1:2 WVV en de toelating om economische activiteiten uit te oefenen zolang de opbrengst naar het doel gaat.
  • De leden en toegetreden leden krijgen elk hun regeling: toetreding, ontslag, uitsluiting met het quorum van een statutenwijziging (artikel 9:23 WVV), ledenregister en AVG-clausule.
  • De algemene vergadering krijgt drie artikelen: de bevoegdheden (artikel 9:12 WVV), de bijeenroeping met de termijn van vijftien dagen, en de besluitvorming met volmachten, deelname op afstand en schriftelijke besluiten.
  • Het bestuursorgaan wordt collegiaal georganiseerd, met coöptatie bij een openvallend mandaat en de belangenconflictregeling van artikel 9:8 WVV.
  • De vertegenwoordiging biedt drie formules: twee bestuurders samen, elke bestuurder alleen, of de voorzitter alleen dan wel twee bestuurders samen. Het optionele artikel over het dagelijks bestuur volgt artikel 9:10 WVV.
  • De boekhouding en de jaarrekening bestaan in een versie voor de kleine vzw met vereenvoudigde boekhouding en een versie voor de grote vzw met dubbele boekhouding en neerlegging bij de Nationale Bank.
  • De ontbinding regelt de vereffenaars en de bestemming van het netto-actief naar een belangeloos doel. Aanvullende artikelen behandelen de vrijwilligers, de neerlegging op de griffie en het UBO-register.

Vlaanderen, Brussel, kleine of grote vzw: wat verandert er?

Het model is geschreven voor een zetel in het Vlaamse Gewest of in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. De taal van de statuten moet immers overeenstemmen met het taalgebied van de zetel: Nederlandstalige statuten zijn vereist in Vlaanderen en toegelaten in Brussel. Voor een zetel in het Waalse Gewest zijn Franstalige statuten vereist. Binnen hetzelfde taalgebied, en ook van Gent naar Brussel, beslist het bestuursorgaan alleen over een verhuis van de zetel; een verhuis naar Namen vergt een vertaling en dus een beslissing van de algemene vergadering.

Het onderscheid tussen een kleine en een grote vzw raakt niet de oprichting, wel de werking. Een kleine vzw houdt een vereenvoudigde boekhouding van ontvangsten en uitgaven bij en legt haar jaarrekening neer op de griffie. Een grote vzw voert een dubbele boekhouding en legt haar jaarrekening neer bij de Nationale Bank van België. Overschrijdt de vereniging ook de drempels van een kleine vereniging in de zin van artikel 1:28 WVV, dan moet zij bovendien een commissaris benoemen onder de bedrijfsrevisoren. Kies de variant op basis van uw verwachte omvang in het eerste boekjaar: de overgang naar het andere stelsel volgt uit de wet zelf en vergt geen statutenwijziging. Voor verenigingen met personeel staan de arbeidsovereenkomsten in onze rubriek bedrijfsbeheer en personeel in België.

Hoe vult u deze statuten vzw in?

U begint met de naam van de vereniging en de eventuele afkorting; de toevoeging "vzw" wordt automatisch geplaatst waar de wet dat eist. Daarna kiest u het gewest van de zetel en omschrijft u het belangeloos doel en de activiteiten in twee afzonderlijke velden, zoals artikel 2:9 WVV het verlangt. Vervolgens geeft u het aantal oprichters op, van twee tot vijf, met voor elk de naam en de woonplaats; die gegevens verschijnen in de aanhef en in het handtekeningenblok, zodat u ze maar één keer typt.

Het formulier vraagt dan uw keuzes over de werking: toegetreden leden, maximumbijdrage, aantal en mandaatduur van de bestuurders, bezoldiging, vertegenwoordiging, dagelijks bestuur en boekjaar. Elke keuze past de tekst onmiddellijk aan in het voorbeeld rechts: een artikel verschijnt of verdwijnt en de nummering volgt automatisch. Tot slot kiest u de boekhoudvariant, de vrijwilligersclausule en de bestemming van het vermogen bij ontbinding, en vult u de einddatum van het eerste boekjaar en de plaats en datum van ondertekening in. Wie regelmatig statuten, notulen of uitnodigingen nodig heeft, bekijkt best het onbeperkt abonnement op alle Belgische documenten.

Veelgemaakte fouten

De meest voorkomende fout in vzw-statuten is een vaag of te eng belangeloos doel. "Het bevorderen van de sport" zegt niets; "voetbaltrainingen voor jongeren in Leuven" is zo eng dat een nieuwe afdeling in een andere gemeente een doelwijziging met vier vijfde van de stemmen vergt; formuleer het doel ruim maar concreet. Een tweede klassieker is het adres van de zetel in de statuten opnemen: elke verhuis wordt dan een statutenwijziging, terwijl de wet alleen het gewest vraagt. Even hardnekkig is de verwarring tussen leden en toegetreden leden: wie supporters als volwaardige leden inschrijft, geeft hen stemrecht en telt hen mee voor het quorum van twee derde, wat een latere statutenwijziging in de praktijk onmogelijk kan maken.

Op het vlak van het bestuur zien we vaak drie oprichters die ook de enige drie bestuurders zijn, zonder regeling voor het geval een van hen ontslag neemt; zonder coöptatieclausule blijft het bestuursorgaan dan maandenlang onderbemand. Leg de statuten nooit neer zonder de oprichtingsakte en het formulier I van de griffie; de statuten alleen volstaan niet voor de inschrijving in de Kruispuntbank van Ondernemingen. Praktische vragen over het invullen en downloaden beantwoorden wij in de veelgestelde vragen over onze juridische documenten.

Belangrijkste punten om te onthouden

WVV

Verplichte vermeldingen bepalen de geldigheid

Boek 9 WVV vraagt duidelijke keuzes over naam, gewest van de zetel, minimumaantal leden, belangeloos doel, activiteiten, toetreding, bestuur, vertegenwoordiging, maximumbijdrage en bestemming van het vermogen bij ontbinding. Artikel 2:9, § 2 WVV is daarbij de checklist. Ontbreekt een vermelding, dan kan de neerlegging op de griffie vastlopen.

Oprichting

Rechtspersoonlijkheid begint pas na neerlegging

De statuten maken deel uit van een onderhandse oprichtingsakte die minstens twee oprichters ondertekenen. De vzw wordt pas een aparte rechtspersoon op de dag van neerlegging bij de griffie van de ondernemingsrechtbank. Vanaf dan heeft zij een eigen vermogen en zijn leden niet persoonlijk gebonden door haar verbintenissen.

Nazorg

Boekhouding en UBO volgen meteen daarna

Na de oprichting stopt het werk niet. Een vzw die niet meer dan één drempel overschrijdt, zoals gemiddeld vijf werknemers of 391.000 euro ontvangsten, mag een vereenvoudigde boekhouding voeren en legt neer op de griffie. Andere vzw's werken met dubbele boekhouding en de Nationale Bank. UBO-gegevens moeten binnen één maand geregistreerd en jaarlijks bevestigd worden.

Veelgestelde vragen

Ja. Het model bevat alle vermeldingen die artikel 2:9, § 2 WVV voor de statuten voorschrijft en volgt de dwingende regels van het WVV over de algemene vergadering, het bestuursorgaan, de vertegenwoordiging en de ontbinding. Statuten van een vzw hoeven niet voor een notaris te worden verleden: een onderhandse akte volstaat, ondertekend door minstens twee oprichters. De rechtspersoonlijkheid hangt vervolgens af van de neerlegging ter griffie van de ondernemingsrechtbank, samen met de oprichtingsakte en het formulier I. Vanaf de dag van die neerlegging heeft de vereniging rechtspersoonlijkheid.

U downloadt de statuten meteen na het invullen als Word-bestand en als PDF. De Word-versie laat u toe nog een bepaling aan te passen voor u de tekst aan de oprichters voorlegt; de PDF dient voor de ondertekening en voor het dossier op de griffie. De tekst is opgemaakt in het Nederlands met de Belgische terminologie en blijft beschikbaar in uw account om hem later opnieuw te downloaden of aan te passen na een statutenwijziging.

Het opstellen zelf duurt een twintigtal minuten met het formulier. De vereniging verkrijgt rechtspersoonlijkheid op de dag waarop u de oprichtingsakte met de statuten neerlegt ter griffie van de ondernemingsrechtbank, op papier of via de onlinetoepassing e-griffie. De griffie schrijft de vereniging in bij de Kruispuntbank van Ondernemingen en kent het ondernemingsnummer toe, binnen enkele dagen tot enkele weken afhankelijk van de griffie. De publicatie van het uittreksel in de bijlagen bij het Belgisch Staatsblad volgt daarna; reken op twee tot drie weken. De registratie in het UBO-register moet binnen een maand na de verkrijging van de rechtspersoonlijkheid gebeuren.

Een vzw oprichten vraagt minstens twee personen, natuurlijke personen of rechtspersonen, die de eerste leden worden. Het bestuursorgaan telt in beginsel minstens drie bestuurders; zolang de vereniging slechts twee leden heeft, mogen dat er twee zijn (artikel 9:5 WVV). Bestuurders hoeven geen lid te zijn, tenzij de statuten dat eisen; ons model laat beide toe. In de praktijk raden wij minstens drie oprichters en drie bestuurders aan: zo blijft het bestuur werkbaar bij ziekte of ontslag van een bestuurder.

Leden zijn de volwaardige leden die stemmen op de algemene vergadering, de bestuurders benoemen en de statuten kunnen wijzigen. Toegetreden leden steunen de vereniging of nemen deel aan haar activiteiten, zoals spelers van een club, zonder stemrecht. Hun rechten en plichten staan uitsluitend in de statuten (artikel 9:3 WVV); de wettelijke regels over leden gelden niet voor hen. In ons model schakelt u de categorie met één keuze in of uit; het artikel en de bijhorende bijdrageregeling verschijnen dan automatisch.

Niet noodzakelijk. Het model verwijst voor de boekhouding naar artikel 3:47 WVV, dat zelf bepaalt wanneer een vzw van het vereenvoudigde naar het dubbele stelsel overgaat; de overgang gebeurt van rechtswege zodra u op balansdatum meer dan één van de vier criteria overschrijdt. Wat wel een statutenwijziging vereist, zijn een nieuwe naam, een ander doel, een andere vertegenwoordigingsregeling of een verhuis naar een ander taalgebied; die wijziging legt u binnen dertig dagen neer. Het volledige aanbod voor uw vereniging vindt u in onze catalogus van Belgische juridische documenten.

4.5/5

21 geverifieerde beoordelingen · Belgisch recht 2026

Statuten vzw België (Wetboek van vennootschappen en verenigingen, Boek 9)
  • Directe toegang tot het document
  • Download als PDF en Word
  • Conform de wetgeving van 2026
  • Gecontroleerd door juristen
Model invullen
Veilige betaling
Bijgewerkt op 22 oktober 2026

Dit vindt u misschien ook interessant

Ontslagbrief bestuurder vzw
Notulen raad van bestuur vzw