Bedrijfsbeheer

Arbeidsovereenkomst bediende onbepaalde duur België (wet 3 juli 1978)

Arbeidsovereenkomst voor bedienden van onbepaalde duur naar de wet van 3 juli 1978 en het eenheidsstatuut: functie, paritair comité, voltijds of deeltijds, loon en voordelen, telewerk, scholings- en niet-concurrentiebeding, opzegging. In het Nederlands, zoals het Taaldecreet in Vlaanderen vereist.
4.7/5— 18 beoordelingenBelgisch recht 2026Direct downloaden
Delen

Een arbeidsovereenkomst voor bedienden van onbepaalde duur is het standaardcontract waarmee een Belgische werkgever een medewerker met hoofdzakelijk intellectueel werk voor onbepaalde tijd in dienst neemt. Dit model is geschreven voor kmo's, vrije beroepen en vzw's in Vlaanderen en Brussel die een bediende aanwerven en meteen een sluitend contract willen, zonder advocaat. Het volgt de wet van 3 juli 1978 betreffende de arbeidsovereenkomsten en het eenheidsstatuut, regelt loon, arbeidsduur, telewerk en voordelen, en respecteert het Taaldecreet dat in Vlaanderen het Nederlands oplegt. U vult het in aan de hand van een reeks vragen en downloadt het meteen als Word en PDF.

Conform

Belgisch recht 2026

50.000+ klanten

vertrouwen op ons

Voordelig

Vanaf € 4,90 / document

Veilige betaling

Direct downloaden

Arbeidsovereenkomst bediende onbepaalde duur België (wet 3 juli 1978)

Veilige betaling

Model invullen

Wat is een arbeidsovereenkomst voor bedienden van onbepaalde duur?

Het Belgische arbeidsrecht kent nog altijd het onderscheid tussen arbeiders en bedienden, ook al is het grootste verschil, de opzeggingstermijn, sinds het eenheidsstatuut weggewerkt. Een bediende verricht volgens artikel 3 van de Arbeidsovereenkomstenwet hoofdzakelijk hoofdarbeid: administratie, verkoop, IT, boekhouding, management. De werkelijk uitgeoefende functie beslist, niet de titel. "Arbeidsovereenkomst bediende" verwijst dus naar het statuut van de werknemer, "onbepaalde duur" naar het ontbreken van een einddatum: wie geen duur vermeldt, sluit automatisch een contract van onbepaalde duur.

Juridisch mag zo'n contract mondeling worden gesloten, maar in de praktijk is een geschrift bijna altijd nodig. Deeltijdse arbeid moet uiterlijk bij de start schriftelijk vastliggen, met uurrooster. Een scholingsbeding, een niet-concurrentiebeding of een telewerkregeling hebben zonder geschrift geen waarde. En de wet van 7 oktober 2022, die de Europese richtlijn over transparante arbeidsvoorwaarden omzet, verplicht de werkgever om functie, plaats, loon, arbeidsduur en opzeggingsregeling schriftelijk mee te delen. Het verschil met een contract van bepaalde duur zit in de beëindiging: de arbeidsovereenkomst voor bedienden van onbepaalde duur loopt tot een van beide partijen opzegt. Wie meer modellen voor personeelsbeheer zoekt, vindt ze bij onze documenten voor bedrijfsbeheer in België.

Wettelijk kader

De kern blijft de Arbeidsovereenkomstenwet van 3 juli 1978: rechten en plichten van beide partijen (artikelen 17 en 20), beperkte aansprakelijkheid van de werknemer (artikel 18), gewaarborgd loon bij ziekte, opzegging en ontslag om dringende reden. De wet van 26 december 2013 heeft daar het eenheidsstatuut bovenop gelegd: één opzeggingsregeling in weken volgens anciënniteit (artikel 37/2) en de afschaffing van de proefperiode. Een proefbeding in een nieuw bediendencontract is sinds 1 januari 2014 nietig; in de eerste maanden gelden wel korte wettelijke opzeggingstermijnen.

Rond die kern staan andere teksten. De Arbeidswet van 16 maart 1971 begrenst de arbeidsduur, artikel 11bis en de programmawet van 22 december 1989 regelen deeltijdse arbeid, de loonbeschermingswet van 12 april 1965 de betaling van het loon. Maaltijdcheques steunen op artikel 19bis van het koninklijk besluit van 28 november 1969, groepsverzekeringen op de wet van 28 april 2003, structureel telewerk op cao nr. 85. Het scholingsbeding (artikel 22bis) en het niet-concurrentiebeding (artikel 65) gelden in beginsel alleen boven jaarlijks aangepaste loongrenzen; voor een opleiding tot een knelpuntberoep vervalt die grens voor het scholingsbeding. De FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg bundelt de officiële toelichting op zijn themapagina over arbeidsovereenkomsten volgens de wet van 3 juli 1978.

Twee teksten worden vaak over het hoofd gezien. Het Taaldecreet van 19 juli 1973 verplicht de werkgever om, wanneer de exploitatiezetel waaraan de bediende verbonden is in het Nederlandse taalgebied ligt, de arbeidsovereenkomst voor bedienden en alle latere documenten in het Nederlands op te stellen, op straffe van nietigheid, zonder dat die nietigheid de werknemer mag benadelen. En het koninklijk besluit van 5 november 2002 legt de Dimona-aangifte op uiterlijk op het ogenblik waarop de werknemer zijn prestaties aanvat.

Wanneer heeft u dit document nodig?

De eerste situatie is de klassieke aanwerving: uw boekhoudkantoor of uw webshop neemt een nieuwe bediende aan en u wilt dezelfde dag nog een getekend contract. Een starter die net zijn vennootschap heeft opgericht, staat hier vaak voor; wie nog aan dat stadium zit, vindt bij onze modellen om een vennootschap op te richten de statuten die aan de eerste aanwerving voorafgaan.

Een tweede geval is de regularisatie van een bestaande situatie. Veel kleine werkgevers werken al maanden met een bediende op basis van een mail of een mondelinge afspraak. Dat contract bestaat, maar niets bewijst de arbeidsduur, de functie of de voordelen, en bij twijfel trekt de werkgever meestal aan het kortste eind. Een geschreven arbeidsovereenkomst voor bedienden sluit die discussie af. Een derde geval is de omschakeling van een tijdelijk contract naar onbepaalde duur; de wettelijke anciënniteit bij dezelfde werkgever loopt dan gewoon door. Een vierde is de aanwerving van een deeltijdse bediende: zonder schriftelijk uurrooster riskeert u bij een sociale controle het vermoeden van voltijdse tewerkstelling. Alle modellen voor de Vlaamse markt staan in de volledige catalogus van Nederlandstalige juridische documenten.

Belangrijkste clausules in ons model

Het model telt twintig vaste artikelen; optionele regelingen zijn varianten binnen een artikel, zodat de nummering nooit verspringt. De belangrijkste bepalingen:

  • De identificatie van de partijen past zich aan het type werkgever aan: een vennootschap of vzw met rechtsvorm, ondernemingsnummer, zetel en vertegenwoordiger, of een natuurlijke persoon met eenmanszaak. De werknemer wordt geïdentificeerd met rijksregisternummer, geboortedatum en woonplaats.
  • De functie en het paritair comité bepalen welke sectorale cao's gelden; het contract vermeldt het paritair comité uitdrukkelijk en verwijst voor het minimumloon naar de barema's.
  • De arbeidsduur bestaat in een voltijdse en een deeltijdse variant. De deeltijdse versie neemt het vaste uurrooster op, verwijst naar artikel 11bis en herinnert aan het voorrangsrecht op een vacante voltijdse betrekking.
  • Het loon en de voordelen worden per element geregeld: brutomaandloon met indexering, eindejaarspremie, vakantiegeld en woon-werkverkeer, plus de optionele maaltijdcheques, groepsverzekering, hospitalisatieverzekering, bedrijfswagen met of zonder tank- of laadkaart, werkmiddelen en onkostenvergoeding.
  • De clausule over telewerk regelt structureel telewerk volgens cao nr. 85 en laat zonder die regeling occasioneel telewerk toe volgens de wet van 5 maart 2017.
  • Het scholingsbeding bevat de kostprijs van de opleiding, de degressieve terugbetaling en de loongrens. Het niet-concurrentiebeding is beperkt tot twaalf maanden en tot België, met compensatoire vergoeding en de termijn van vijftien dagen waarin de werkgever kan verzaken.
  • De beëindigingsregeling zet de wettelijke mechaniek op een rij: schriftelijke opzegging in het Nederlands, aangetekende brief, artikel 37/2, tegenopzegging, sollicitatieverlof, outplacement, ontslagmotivering volgens cao nr. 109 en de documenten bij het einde.

Vertrouwelijkheid, intellectuele rechten, persoonsgegevens, arbeidsongeschiktheid en vakantie vullen het geheel aan, en het contract verwijst naar het arbeidsreglement van de wet van 8 april 1965, waarvan de werknemer een ontvangstbewijs tekent. Wie als werknemer later een verlof moet aanvragen, vindt daarvoor afzonderlijke brieven voor verlofaanvragen in België.

Regionale aandachtspunten: Vlaanderen, Brussel en Wallonië

Vlaanderen is de regio waarvoor dit model in de eerste plaats is geschreven. De taal van de werknemer of de zetel van de moedermaatschappij doet voor het Taaldecreet niet ter zake: een Engelstalig contract voor een expat in Gent is als geschrift nietig, zodat de werkgever zich op geen enkele clausule kan beroepen, terwijl de werknemer al zijn rechten behoudt. Voor grensoverschrijdende situaties laat het decreet een bijkomende rechtsgeldige versie in een andere EU-taal toe, maar de Nederlandstalige tekst blijft verplicht.

Brussel heeft een eigen regime. In het tweetalige gebied gelden de gecoördineerde wetten van 18 juli 1966 op het gebruik van de talen in bestuurszaken: het contract volgt de taal van de werknemer, Nederlands of Frans, en de sanctie op een fout is de vervanging van het document, niet de nietigheid. Een onderneming met een Brusselse vestiging kan dit model zonder aanpassing gebruiken voor haar Nederlandstalige medewerkers, want het taalartikel verwijst naar beide regelingen; voor Franstalige collega's is een Franstalige versie nodig. Het criterium is steeds de exploitatiezetel waaraan de werknemer verbonden is, niet de maatschappelijke zetel.

Wallonië werkt met twee regelingen. Het Franse taalgebied valt onder het decreet van de Franse Gemeenschap van 30 juni 1982, dat het Frans oplegt met dezelfde nietigheidssanctie; het Duitse taalgebied rond Eupen werkt in het Duits, onder de gecoördineerde wetten van 1966. Een Vlaamse onderneming die een site in Namen of Luik opent, sluit voor dat personeel dus Franstalige contracten, ook als haar hoofdzetel in Antwerpen ligt. De federale regels over loon, arbeidsduur, opzegging en voordelen zijn wel identiek in de drie gewesten.

Veelgemaakte fouten

De meest voorkomende fout is het kopiëren van een oud model met een proefperiode. Zo'n beding heeft geen gevolg meer, maar wekt verkeerde verwachtingen over de eerste maanden. Vlak daarna komt het weglaten van het paritair comité, waardoor niemand weet welke barema's en welke eindejaarspremie gelden, en het invullen van een loon onder het sectorale minimum, dat de arbeidsrechtbank zonder meer corrigeert.

Een andere klassieker is het niet-concurrentiebeding voor een bediende onder de loongrens, of zonder compensatoire vergoeding: zo'n beding is zonder uitwerking. Hetzelfde geldt voor een scholingsbeding op een korte en goedkope opleiding die noch de tachtig uren noch de waardegrens haalt. Ten slotte zien we nog altijd Engelstalige contracten voor personeel in Vlaanderen, opgelegd door een buitenlandse groep. De nietigheid treft dan het hele geschrift, inclusief de clausules die de werkgever beschermen, terwijl de werknemer zich op alles kan blijven beroepen. Een Nederlandstalige basistekst met een informatieve vertaling lost dat eenvoudig op.

Belangrijkste punten om te onthouden

STATUUT

Functie bepaalt het bediendestatuut

Een bediende verricht volgens artikel 3 van de Arbeidsovereenkomstenwet van 3 juli 1978 hoofdzakelijk hoofdarbeid, zoals administratie, verkoop, IT, boekhouding of management. De functietitel is niet doorslaggevend: wat de werknemer echt doet, telt. Zonder einddatum gaat het om een arbeidsovereenkomst van onbepaalde duur.

SCHRIFTELIJK

Zet kernvoorwaarden zwart op wit

Een mondelinge arbeidsovereenkomst kan bestaan, maar voor dit contract is een geschrift in de praktijk nodig. Deeltijdse arbeid moet uiterlijk bij de start schriftelijk vastliggen, met uurrooster. Ook telewerk, een scholingsbeding en een niet-concurrentiebeding missen draagkracht zonder tekst. In Vlaanderen legt het Taaldecreet van 19 juli 1973 bovendien het Nederlands op.

ONTSLAG

Geen proefperiode, wel opzeg in weken

Sinds het eenheidsstatuut geldt voor bedienden geen geldig proefbeding meer in nieuwe contracten: sinds 1 januari 2014 is zo'n clausule nietig. De overeenkomst loopt door tot werkgever of werknemer opzegt. De opzeggingstermijn wordt berekend in weken volgens de anciënniteit, op basis van artikel 37/2 van de Arbeidsovereenkomstenwet.

Veelgestelde vragen

Ja. Een arbeidsovereenkomst komt tot stand zodra werkgever en werknemer het eens zijn over het werk en het loon; het geschrift bewijst die afspraken en maakt de optionele bedingen geldig. Dit model volgt de dwingende bepalingen van de Arbeidsovereenkomstenwet van 3 juli 1978, de wet van 26 december 2013 en de cao's van de Nationale Arbeidsraad, aangevuld met het paritair comité dat u opgeeft. Eens getekend door beide partijen, in twee exemplaren, is het afdwingbaar voor de arbeidsrechtbank. Een clausule die minder gunstig zou zijn dan de wet, wordt door de wet vervangen zonder het contract aan te tasten.

Na het invullen downloadt u het contract meteen in twee formaten. Het Word-bestand kunt u verder bewerken, bijvoorbeeld om een bijlage toe te voegen; de PDF is klaar om af te drukken of elektronisch te laten ondertekenen. Beide versies bevatten dezelfde tekst, met de opmaak van een professioneel contract: titel, identificatie van de partijen, twintig genummerde artikelen, handtekeningblok en lijst van bijlagen. U kunt het document later opnieuw openen voor een volgende aanwerving.

Het formulier telt een twintigtal korte stappen en de meeste werkgevers ronden het in een kwartier af, als zij het ondernemingsnummer, het paritair comité en het brutoloon bij de hand hebben. Het contract wordt opgebouwd terwijl u antwoordt en het downloaden gebeurt onmiddellijk na de laatste stap. De Dimona-aangifte bij de RSZ en de eventuele deeltijdse overeenkomst moeten uiterlijk bij het begin van de prestaties in orde zijn; plan het invullen dus bij voorkeur één dag voor de indiensttreding.

Nee. De wet van 26 december 2013 heeft het proefbeding voor gewone arbeidsovereenkomsten afgeschaft; het bestaat alleen nog voor studenten, uitzendkrachten en tijdelijke arbeid. Een proefbeding in een bediendencontract is nietig en wordt geacht niet te bestaan. De wetgever heeft dat gecompenseerd met korte opzeggingstermijnen in het begin van de arbeidsrelatie. Ons model vermeldt uitdrukkelijk dat er geen proefbeding is, zodat beide partijen weten dat de termijnen van artikel 37/2 van bij de eerste dag gelden.

Ja. Kiest u deeltijds, dan vraagt het formulier de wekelijkse arbeidsduur en het vaste uurrooster. Het contract neemt de wettelijke regels voor deeltijdse arbeid op, uit artikel 11bis, de Arbeidswet en de programmawet van 22 december 1989: schriftelijke vaststelling bij de start, minimumgrens van een tiende van een voltijdse betrekking, prestaties van minstens drie uur, bijkomende uren en het voorrangsrecht op een vacante voltijdse betrekking. Werkgevers die regelmatig contracten nodig hebben, kiezen vaak de formule met onbeperkte toegang tot alle Belgische documenten.

Het contract verwijst naar artikel 37/2 en neemt de volledige tabel bewust niet cijfermatig over, omdat de termijnen afhangen van de anciënniteit en de wetgever ze geregeld bijstuurt. Het vermeldt wel de twee recente wijzigingen: één week opzegging in de eerste zes maanden voor contracten die vanaf 1 augustus 2026 starten, en een plafond van 52 weken bij ontslag door de werkgever voor contracten die vanaf 1 juni 2026 starten. De werkgever zegt op per aangetekende brief, die uitwerking heeft op de derde werkdag na verzending, of per gerechtsdeurwaardersexploot; de termijn start de maandag daarna. De werknemer die zelf opzegt, heeft een kortere, geplafonneerde termijn. Wie zonder of met een te korte termijn beëindigt, betaalt een opzeggingsvergoeding. Meer praktische antwoorden vindt u in de veelgestelde vragen over Captain.Legal in België.

4.7/5

18 geverifieerde beoordelingen · Belgisch recht 2026

Arbeidsovereenkomst bediende onbepaalde duur België (wet 3 juli 1978)
  • Directe toegang tot het document
  • Download als PDF en Word
  • Conform de wetgeving van 2026
  • Gecontroleerd door juristen
Model invullen
Veilige betaling
Bijgewerkt op 1 november 2026

Dit vindt u misschien ook interessant

Arbeidsovereenkomst arbeider onbepaalde duur
Arbeidsreglement